Het Andreas Schotel Museum heeft naast het oeuvre van Schotel nogal wat werk van zijn vriend, de etser Johannes Proost (1882-1942) in de collectie. Na zijn huwelijk met de joodse Charlotte Sjouerman op 15 november 1905 gaan Proost en zijn echtgenote in Bladel wonen en ze verhuizen in maart 1906 naar de Bloemenhoef of Bloemhoeve in Nederwetten bij Nuenen, waar ze tot februari 1911 woonruimte huren. Vanwege de band met Nuenen heeft Heemkundekring De Drijehornick aan de conservator gevraagd een artikel over deze onbekende en vergeten kunstenaar te schrijven. Onlangs is in het cultuurhistorisch tijdschrift Drijehornickelsvan de kring – het nummer van april 2019 – een uitvoerig artikel met vele illustraties over Johannes Proost verschenen. Daarin is de laatste stand van het onderzoek naar de kunstenaar verwerkt. 

Tijdens de voorbereiding heeft het bestuur van de heemkundekring gevraagd, of het niet mogelijk zou zijn uit de museumcollectie etsen van Johannes Proost uit de Nederwettense periode en portretten van Proost door Andreas Schotel in het Heemhuis – een voormalig koetshuis – aan de Papenvoort te exposeren. Zo hebben wij een kleine tentoonstelling ingericht met 11 etsen van Proost, een geschilderd Zelfportret uit 1915 en enkele portrettekeningen door Schotel, waarop hij zijn portretets van Proost uit 1938 heeft gebaseerd, die eveneens is geëxposeerd. Verder zijn in een vitrine uitgestald een reproductie van een getekend portret van Proost door Sjoerd de Roos uit 1908 en het ingelijste portret van Proost met prikkeldraad dat altijd op het atelier van Schotel heeft gehangen, als ook catalogi en boeken die vooral met zijn communistisch verleden te maken hebben. Een kleine presentatie, die nog tot medio juni te zien zal zijn.

Om het beeld van de figuur Johannes Proost in Nuenen te completeren heeft de conservator op 2 mei jl. ’s avonds een lezing over Proost als etser, communist en politiek activist verzorgd in de hal van basisschool De Dassenburcht aan de Jacob Catsstraat. Een deputatie uit Esbeek was aanwezig en heeft na afloop onder het genot van een drankje de expositie in het Heemhuis bekeken.

De weekbladen De Nuenense Kranten Rond de Lindehebben aan tijdschriftartikel, tentoonstelling en lezing apart aandacht besteed. Daarmee is niet alleen de kunstenaar Johannes Proost met zijn veelbewogen leven dat in het concentratiekamp Sachsenhausen eindigde, uit de vergetelheid gehaald, maar ook zijn het Andreas Schotel Museum, de Andreas Schotel Wandelroute en het dorp Esbeek daarmee breder op de kaart gezet. In ieder geval heeft de Nuenense heemkundekring het plan opgevat om in het najaar naar Esbeek af te reizen om alles met eigen ogen te komen aanschouwen.

Peter Thoben, conservator

View the embedded image gallery online at:
https://andreasschotel.nl/nieuws?start=3#sigProIdfccbfe0a2d

Vanaf zijn eerste bezoek aan Esbeek in 1919 tot in het jaar van dood 1984 observeerde Andreas Schotel als relatieve buitenstaander de Esbeekse bevolking met zijn bezigheden, het landschap en de ontwikkelingen die zich in deze lange periode voltrokken. Hij legde deze vast in zijn schetsen die hij vervolgens uitwerkte in de bekende grafische kunstwerken. Zo ontstond een boeiend oeuvre dat een mooi beeld geeft van hoe de Esbeekse, oorspronkelijke plattelandscultuur zich ontwikkelde tot die van het moderne Esbeek van de jaren ’80.

Na de dood van Andreas Schotel is deze artistieke registratie van ons dorp in ontwikkeling helaas opgehouden, omdat er geen kunstenaar van buiten meer was die de plek van Andreas Schotel in nam. Om die reden willen de Vrienden van Andreas Schotel opnieuw kunstenaars van buiten uitnodigen om kennis te maken met het hedendaagse Esbeek en het op een eigentijdse manier te verbeelden. Om een ware blik van buitenaf te krijgen, zoals Schotel uit Rotterdam die had, zullen we ondertussen wel wat verder buiten Esbeek moeten zoeken. Rotterdam lag toen nog op een dagreis van ons vandaan en het contrast tussen die havenstad en het Kempenlandschap was enorm. Nu zou een kunstenaar uit Rotterdam snel genegen zijn ’s avonds de auto naar huis te pakken. En daardoor juist een minder compleet beeld van het dorp en zijn mensen krijgen. 

Het idee voor het starten van een Artist in Residence-project was bij de Vrienden van Schotel al een paar jaar geleden ontstaan, maar niet verder uitgewerkt. Toen oud-Esbekenaar Bart van Hoof, nu zelf woonachtig in Colombia, het onlangs ook voorstelde en het plan actief ondersteunde is er een werkgroep opgericht om het idee realiteit te laten worden. In die werkgroep zitten nu Hans en Jeanne Soetens, Hannes Verhoeven, Danny van Vliembergen, Frits Vaandrager en Hanneke Bedaux. Hanneke komt uit Tilburg en runt daar zelf al enige jaren een Artist in Residence project, waardoor zij veel ervaring in de werkgroep kan inbrengen.

Bij dit Artist In Residence-project geven we steeds weer een andere kunstenaar uit een ander land de kans om een zomer bij ons te wonen, werken en exposeren. Met dit concept hopen we het werk van Schotel nieuw leven in te blazen. Op deze wijze zien de Esbekenaren en de vele bezoekers van de Schotelroute opnieuw een kunstenaar van buiten aan het werk, geïnspireerd door deze omgeving. Eigenlijk net zoals zij vroeger ook Schotel hier aan het werk hadden kunnen zien. 

Deze zomer (van 10 mei tot en met 6 augustus) komt de jonge Colombiaanse kunstenares Juliana Rios Martinez in Esbeek wonen en werken. Ze heeft op de kunstacademie in Bogota en New York gezeten. Ze werkt met diverse technieken van fotografie tot olieverf en heeft ook sculpturen, muurschilderingen en etsen gemaakt. Ze heeft interesse in andere culturen en onderzocht in Zuid- Amerika het verschil tussen de stad en het platteland en was ook op bezoek in Bulgarije en Canada. Nu komt ze dus naar Esbeek waar ze haar intrek mag nemen in de oude basisschool de Wingerd. We hopen dat jullie haar van harte welkom heten in ons dorp en dat er veel contact zal ontstaan tussen de Esbekenaren en Juliana, zodat het over en weer een inspirerende tijd kan zijn.

Stichting Vrienden van Andreas Schotel  

Door: Danny van Vliembergen

15

03 2019

NL DOET

15 maart was een drukke dag voor de Vrienden van Andreas Schotel: het was de dag van NL Doet, de grootste vrijwilligersactie van Nederland. NL Doet zet het vrijwilligerswerk in de spotlights en nodigt iedereen uit om een dagje de handen uit de mouwen te komen steken.

Het NL Doet gebeuren bij Schotel speelt zich elk jaar af rond de Schuttel.

Vast terugkomende klusjes zijn: de grote schoonmaak van het huisje, zowel binnen als buiten, het vervangen of repareren van gebreken aan het huisje, het verwijderen van het mos op het dak en het netjes maken van de directe omgeving.

Dit alles natuurlijk onder supervisie van Cees Ketelaars die het hele jaar door het beheer heeft over de Schuttel. Op de dag van NL Doet helpen we hem graag een handje mee.

Maar ook op de wandelroute doen we klusjes zoals het opruimen van zwerfafval en het reinigen van de etsen en aquarellen op de ezels.

Daarnaast zoeken we jaarlijks ook een extra klus.

Dit jaar hebben we de leuningen van het bruggetje naar de Schuttel te vervangen.

Dertig jaar geleden nog eigenhandig door Corné van Dal in elkaar getimmerd begon het bruggetje de nodige slijtageplekken te vertonen.

Met een echte bouwtekening in de hand en het perfect op lengte en in verstek gezaagde hout dat door de firma van Dal werd aangeleverd, bleek de klus goed geschikt voor ons groepje vrijwilligers. Na een dag hard werken konden de leuningen worden geplaatst.

Traditiegetrouw sloten we gezamenlijk af met een drankje bij café Schuttershof met dit jaar wel héél tevreden en voldane vrijwilligers. 

Vind je het leuk een keer mee te doen met NL Doet? Houd dan volgend voorjaar onze facebookpagina in de gaten en geef je op.

JAARLIJKSE CULTURELE AVOND

Voor het Bestuur en een aantal vrijwilligers was de dag nog niet ten einde, want ’s avonds was onze jaarlijkse uitleen- en culturele avond. Met dit jaar wel een heel mooi programma.

Michiel Brink, een Rotterdamse kunstenaar, kwam vertellen over de tijd dat hij tijdens zijn opleiding aan de Academie voor Beeldende Kunsten kennis maakte met Andreas Schotel. Dit resulteerde in een aantal bezoeken aan zijn atelier in Rotterdam. Andreas leerde hem de grafiektechniek. Hij heeft Andreas Schotel nog jaren met regelmaat bezocht in zijn atelier, wat resulteerde in een aantal mooie verhalen.

Daarna was het de beurt aan het duo “De lui van Lunetten”, bestaande uit onze oud-dorpsgenoot Sjef van Hoof en gitarist Arjan die zelfgeschreven liedjes zingen met een lach en een traan over de Utrechtse wijk Lunetten.

Voor deze avond had Sjef wat verbindingen gezocht tussen de Stad Utrecht, waar hij al tientallen jaren woont en Esbeek waar hij zijn jeugd doorbracht. Met een aantal foto’s en prachtige liedjes maakte hij er een bijzondere optreden van. Als toetje schreef hij een liedje over zijn bezoeken aan Esbeek. Je kunt dit beluisteren op de facebookpagina van Andreas Schotel.

Met (alweer) dank aan enkele vrijwilligers verliep de uitleen van de etsen goed. Een groot aantal leden heeft het komend jaar weer een mooie zelfgekozen ets van Schotel aan de muur.

View the embedded image gallery online at:
https://andreasschotel.nl/nieuws?start=3#sigProId4c6a74160b

Stichting Vrienden van Andreas Schotel

Dorpsstraat 2, 5085 EG, Esbeek | 06 23 154 233 | info@andreasschotel.nl

De Vrienden van Andreas Schotel wordt gesteund door:

Concept, ontwerp & realisatie website: Pulles Media Design