Jan Naaijkens Ring voor Vrienden van Andreas Schotel

ESBEEK - De stichting Vrienden van Andreas Schotel is de winnaar van de Jan Naaijkens Ring. De uitreiking van deze tweejaarlijkse cultuurprijs van de gemeente Hilvarenbeek vindt zondagmiddag 21 januari plaats in cultureel centrum Elckerlyc. 

De toekenning werd vrijdagavond bekend gemaakt tijdens 'Esbeek of the Future', de feestelijke bijeenkomst ter gelegenheid van het 10-jarig bestaan van de Coöperatie Esbeek. Volgens de jury is de Vrienden-stichting 'dynamisch en van toenemende betekenis voor zowel de gemeente Hilvarenbeek als daarbuiten'. Bovendien worden steeds 'nieuwe, aantrekkelijke initiatieven' ontwikkeld.  

De stichting zet zich in voor de nalatenschap van de Rotterdamse schilder, tekenaar en etser Andreas Schotel, die meer dan 60 jaar in Esbeek werkte. Er is een klein museum en een wandel- en kunstroute. Die werd dit jaar bekroond met de Brabantse Stijlprijs. 

Na het etswerk van graficus Dirk Baksteen (1886-1971) vorig jaar geëxposeerd te hebben toont het Andreas Schotel Museum Esbeek van 14 oktober 2017 tot en met 14 januari 2018 etsen van zijn leermeester Jakob Smits uit de collectie van het Jakob Smits Museum te Mol.

Rotterdammer Jakob Smits heeft zich in 1888 blijvend in de Kempen te Mol-Achterbos gevestigd, Rotterdammer Dirk Baksteen komt in 1912 als leerling bij Smits terecht, Rotterdammer Andreas Schotel gaat vanaf 1919 zomers tot zijn dood in 1984 naar de Kempen, maar naar Esbeek aan de andere kant van de grens. Het zijn alle drie uit Rotterdam geboortige kunstenaars met een grafisch oeuvre. Ze zullen elkaar wel nooit ontmoet hebben, maar Baksteen en Schotel kunnen via exposities weet van elkaars werk gehad hebben.

Jakob Smits heeft, voordat hij Achterbos als woonplaats kiest, al een enerverend leven achter de rug. Hij heeft aan de academies in Rotterdam, Brussel, München en Wenen gestudeerd, heeft Michelangelo’s werk  in Rome bestudeerd, is getrouwd geweest en leraar aan de kunstnijverheidsschool te Haarlem en heeft met de Haagse School-schilder Albert Neuhuijs rondgezworven. Hij trouwt met Malvina Dedeyn en in de verlatenheid van de Kempen zet hij zich aan het schilderen en onderhoudt per kaart en brief contact met de buitenwereld. Op internationale tentoonstellingen te München en Dresden wordt zijn werk in 1897 bekroond en zijn reputatie brengt kunstenaars uit alle windstreken naar Mol. Na de dood van Malvina in 1899 verdiept hij zich in het etsen, omdat die kleine werkjes gemakkelijker aan de man te brengen zijn. Hij zou van René Van Bastelaer in 1899 of van Frantz Charlet in 1903 het etsen geleerd hebben. Thematisch sluiten zijn etsen bij zijn tekeningen en schilderijen aan. Er ontstaat in 1909 een map met 4 etsen voor Kunst van Heden en een album met 25 etsen in 1910 die hij aan koningin Elisabeth opdraagt: het hoogtepunt in zijn etsoeuvre. Overigens drukt hij zijn etsplaten niet zelf af. In de Eerste Wereldoorlog komt er geen werk uit zijn handen, omdat hij zich voor de voedselvoorziening inzet. Zijn laatste etsen worden in 1923 opgenomen in de uitgave van Jean Laenen en Robert de Bendère. Na zijn dood worden niet vernietigde etsplaten nog afgedrukt en met zijn naamstempel gemerkt of door weduwe Josine Van Cauteren gesigneerd. Zijn etsen, soms schetsmatig of meer uitgewerkt, geven een goed inzicht in de artistieke kwaliteiten van Jakob Smits. Immers een ets toont onverbloemd de vaardigheid en trefzekerheid van de maker, omdat correcties altijd waarneembaar blijven.

Op zondag 15 oktober a.s. om 14.00 uur wordt de expositie officieel geopend. Kunst- en cultuurhistoricus Peter Thoben zal als conservator van het museum kunstenaar Jakob Smits introduceren. Bob Duijvestijn zal het gedicht In memoriam Jakob Smits van de hand van vriend Jan van Nijlen voordragen. Gedeputeerde Erik van Merriënboer van de provincie Noord-Brabant zal de expositie officieel openen.

Andreas Schotel Museum Esbeek (dagelijks open van 11.00 tot 16.00 uur, behalve maandag)

in Café Schuttershof

Dorpsstraat 2

5085 EG  Esbeek

Het bestuur van de Stichting Vrienden van Andreas Schotel in Esbeek nodigt u graag uit voor de opening van de tentoonstelling Etsen van Jakob Smits (1855-1928) op zondag 15 oktober a.s. om 14.00 uur in het Andreas Schotel Museum in café Schuttershof, Dorpsstraat 2 te 5085 EG  Esbeek.

 

Jakob Smits was, evenals Andreas Schotel, geboortig uit Rotterdam. Na zijn opleiding aan de academies van Rotterdam, Brussel, München en Wenen kwam hij via kunstschilder Albert Neuhuys in de Kempen terecht, waar hij zich in 1888 te Achterbos bij Mol vestigde en er werkzaam bleef tot zijn dood. Na enige vingeroefeningen houdt hij zich vanaf 1903 tot 1923 met etsen bezig, waarbij de jaren 1910, 1911 en 1912 het meest productief zijn. Hij draagt deze vaardigheid over op zijn leerling Dirk Baksteen, van wie wij vorig jaar een selectie van zijn etsen voor het voetlicht hebben gebracht.

Op de opening zal kunst- en cultuurhistoricus Peter Thoben, conservator van het Esbeekse museum, de figuur Jakob Smits introduceren.

Bob Duijvestijn zal het gedicht In memoriam Jakob Smits van de hand van vriend Jan van Nijlen voordragen.

Gedeputeerde Erik van Merriënboer van de provincie Noord-Brabant heeft zich bereid verklaard de expositie officieel te zullen openen.

De expositie vindt van 14 oktober 2017 tot en met 14 januari 2018 in het Andreas Schotel Museum Esbeek plaats met bruiklenen uit de collectie van het Jakob Smits Museum te Mol.


Uw aanwezigheid wordt ten zeerste op prijs gesteld.

Stichting Vrienden van Andreas Schotel